Czas ciąży jest okresem chyba najczęstszych i szczególnie skrupulatnych badań lekarskich w życiu kobiety. Każdego miesiąca rozwój dziecka i przebieg ciąży są kontrolowane, a organizm przyszłej mamy dokładnie obserwowany.

Szczególnie wnikliwe i szczegółowe będą badania przeprowadzone czy też zlecone w trakcie pierwszej wizyty lekarskiej na samym początku ciąży. Większość z nich to badania laboratoryjne. Wśród zleconych ciężarnej mamie mogą (choć nie muszą) znaleźć się:

• badanie grupy krwi – pozwala zebrać informacje odnośnie do grupy krwi oraz czynnika Rh. Są one niezbędne, aby wykluczyć konflikt serologiczny bądź mieć świadomość jego istnienia, by móc wówczas powziąć odpowiednie kroki; informacja o grupie krwi ważna jest także w przypadku komplikacji przy porodzie oraz porodach operacyjnych;
• badanie poziomu hemoglobiny i hematokrytu we krwi – pozwalają określić poziom żelaza w organizmie ciężarnej, a w razie jego niedoboru wdrożenie odpowiedniej suplementacji;
• miano przeciwciał przeciw różyczce – umożliwia sprawdzenie odporności przyszłej mamy na wirusa wywołującego różyczkę, który jest szczególnie niebezpieczny dla kobiet ciężarnych oraz ich dzieci;
• badanie w kierunku chorób wenerycznych – ich wykrycie we wczesnej fazie ciąży i szybkie wdrożenie leczenia pozwala uchronić rozwijające się dziecko przed następstwami tychże chorób;
• pobranie wymazu cytologicznego z szyjki macicy – pozwala sprawdzić i wykluczyć, czy kobieta nie choruje na raka szyjki macicy bądź nie przejawia innych nieprawidłowości;
• badanie w kierunku wykrycia bakterii w moczu – obecność bakterii w moczu sugeruje zazwyczaj toczącą się infekcję zagrażającą dziecku, wówczas należy podjąć leczenie przeciwzapalne;
• pomiar ciśnienia krwi – wykonywany zazwyczaj podczas każdej wizyty; regularne kontrolowanie ciśnienia pozwala monitorować i leczyć ewentualne stany nadciśnienia powodowane ciążą (w tym zagrożenie stanem przedrzucawkowym);
• badanie stężenia białka w moczu – wysoki poziom białka w wydalanym moczu może sugerować infekcję pęcherza moczowego czy też wiązać się ze stanem przedrzucawkowym; wykonywane przy każdej wizycie;
• badanie na obecność cukru w moczu – pozwala wykryć i objąć leczeniem cukrzycę ciążową, której obecność może wskazywać długo utrzymujący się wysoki poziom glukozy; wykonywane przy każdej wizycie;
• test tolerancji glukozy – przeprowadzany w 28 tygodniu ciąży w celu wykrycia bądź wykluczenia cukrzycy ciążowej;
• kontrola rąk i stóp (nóg) – w celu wykrycia obrzęków kończyn bądź żylaków, przeprowadzane podczas każdej wizyty;
• pomiar masy ciała – przeprowadzany podczas każdej wizyty w celu kontrolowania przyrostu wagi w czasie ciąży.

Ponadto badaniom poddane zostaje samo maleństwo – czynność jego serca można monitorować od trzeciego miesiąca ciąży. Ponadto lekarz każdorazowo ocenia wielkość oraz wysokość dna miednicy, które określa comiesięczny rozwój dziecka. Badanie ultrasonograficzne (USG) przeprowadzane jest zazwyczaj trzykrotnie: na początku ciąży, ok. 20. tygodnia ciąży oraz na ok. 2 tygodnie przed terminem porodu.

Źródła:
H. Murkoff (i in.), W oczekiwaniu na dziecko, Poznań 2003.

Autor: Magdalena Dudziak